Skip to main content

Kommersiële boerdery kan slegs volhoubaar wees wanneer dit ook werkers en gemeenskappe ophef. So sê Jan le Roux, besturende direkteur van die Le Roux-groep, ‘n maatskaplik-verantwoordelike landbou-onderneming wat tafeldruiwe en steenvrugte produseer. Die groep het tans 1 000 mense vanuit die omliggende gemeenskappe in diens, sowel as nog 5 000 seisoenwerkers.

“Boerdery is nie net ’n manier van lewe nie; dit is ‘n beroep. Jy sal nie iemand wat ‘n skêr optel ‘n haarkapper noem en hulle vertrou om jou hare te sny nie, en wanneer dit by die arbeidsmag vir landboubedrywighede kom, is dit dieselfde,” sê Jan, wat bekroon is met die 2021 Landbouskrywers SA-toekenning vir Boer van die Jaar. Dit is gedeeltelik deur Agility Agri en HEALTH SQUARED mediese skema geborg.

“Boerdery gaan in wese daaroor om die meeste te maak van wat die natuur jou gee en dit is slegs moontlik met die regte mense met toepaslike vaardighede en ervaring. Jy kan nie boerdery te lig opneem nie wanneer die organisasie duisende mense in diens het – ons is verantwoordelik om dit wat ons doen ernstig op te neem as ’n wedersydse verbintenis sodat ons almal kan baat deur saam te groei.”

Jan, ‘n ouditeur van beroep, verduidelik dat werknemers van voorheen benadeelde groepe begunstigdes is van die Le Roux Groep Werkerstrust. Mense wat binne 5km van Broodkraal woon, die grootste van die Le Roux Groep se boerderybedrywighede, is begunstigdes van die Broodkraal Gemeenskapstigting Trust. Gesamentlik hou werkers en die gemeenskap ‘n 32%-eienaarsbelang in Broodkraal Landgoed (Edms.) Bpk.

Landbou-ekonoom dr. Kobus Laubscher het die Le Roux-groep geloof vir die groei wat behaal is met hierdie inklusiewe model wat deelname aan landbou uitbrei. “Dit demonstreer dat gedeelde eienaarskap ’n kragtige motiveerder kan wees, aangesien personeellede ’n nuwe perspektief kry op die waarde van hul insette en die organisasie se hulpbronne. Deur hierdie unieke welvaartdeling-inisiatief is die Le Roux-model ‘n werkende voorbeeld van transformasie binne ‘n gemeenskap deur korrekte veredeling.

“Die visie van ‘n sosiale ooreenkoms soos die meesterplan vir landbouverwerking (AAMP) vereis arbeidsintensiewe, globaal mededingende bedrywighede om werk en inklusiewe ekonomiese groei te skep. Menslike kapitaal kan optimaal bydra om die sektor se toenemend belangrike vermenigvuldigingseffek te ontsluit. Werkgewers wat die gesondheid en finansiële welstand van hul arbeidsmag by uitbreiding ondersteun, gaan ‘n stap verder om ook by te dra tot die welstand van omliggende gemeenskappe en sodoende broodnodige groeikatalisators te voorsien,” voeg Laubscher, konsultant by Agility Agri, by.

Dié maatskappy bied ’n ten volle geïntegreerde menslike kapitaalrisikobestuur- en werknemervoordele-oplossing wat aangepas is vir die spesifieke vereistes van die Suid-Afrikaanse landbou, oftewel die hele waardeketting.

Die Le Roux-groep het sy eie verpakkings- en verkoelingsfasiliteite vir hul druiwe, nektariens en pruime ontwikkel. “Op ons pruim-en-nektarienplaas het ons ‘n aparte pakhuis gebou wat aanvanklik vir ses maande van die jaar besig was om ons eie behoeftes te akkommodeer. Ons het sedertdien vir die sagtesitrusbedryf begin verpak, wat die produktiewe tydperk vir verpakking tot 10 maande van die jaar verleng, tot voordeel van seisoenwerkers,” sê Jan.

Moderne akkommodasie en behuising, sowel as vervoer, word voorsien vir permanente werknemers sowel as seisoenwerkers en daar is dagsorg- en nasorgfasiliteite vir die plaaswerkers se kinders geskep sodat gesinne en enkelouers nie bekommerd hoef te wees oor kindersorg terwyl hulle by die werk is nie. Hierdie reëlings skep gemoedsrus by werkers en sodoende kan hulle fokus op hulle werk.

“Ons hele doelwit is om waarde tot mense se lewens toe te voeg. Die huise wat ons gebou het vir die mense wat hier werk, is byvoorbeeld op ‘n standaard waarin ek self gemaklik sal wees om in te woon.

“Deur ons sukses help ons om plaaslike ekonomiese bevordering aan te moedig, en jy kan sien watter voordele dit vir die omliggende gemeenskappe inhou. Ons dring ook daarop aan om almal in hul eie bankrekening te betaal, insluitend seisoenwerkers. Indien die persoon nie ‘n bankrekening het wanneer hulle by ons aansluit nie, neem ons hulle om een oop te maak.

“’n Bankrekening is ‘n belangrike deel daarvan om by die formele werkswêreld aan te sluit en dit help om mense aan te moedig om te spaar, wat baie moeiliker is wanneer ‘n mens ‘n kontantloon ontvang. Dit gaan oor die skep van ‘n volhoubare toekoms, individueel en gesamentlik.”

Laubscher voeg by dat die verbetering van die welstand van plaaswerkers as krities vir die toekoms van die bedryf geïdentifiseer word in die afdeling vir sosiale ontwikkeling wat in die meesterplan vir landbouverwerking (AAMP) uiteengesit word.

“Die voordele wat Agility Agri bied, is spesifiek ontwerp vir die behoeftes van die Suid-Afrikaanse landbouwaardeketting en omvat die ganse pad van die produk – van plaashek tot die verbruiker se bord – om die gesondheid en finansiële welstand van die hele arbeidsmag te bou, van uitvoerende hoof of boer tot personeel op elke indiensnemingsvlak,” sê hy.

“Enige landbouwerkgewer sal die waarde van ’n gerieflike en bekostigbare oplossing erken om die welstand en produktiwiteit van hul arbeidsmag te verbeter. Die AAMP beklemtoon tereg dat die modernisering van die verhouding met arbeid op ‘n manier wat welstand beklemtoon, absoluut noodsaaklik is vir die toekoms van landbou. Buitendien is plaaswerkers boere se naaste bure,” sluit Laubscher af.

Leave a Reply